Oneway.vn – Ngay từ những trang đầu của Kinh Thánh, cầu nguyện đã gắn với sự chờ đợi: con người kêu cầu Chúa làm thành điều Ngài đã hứa.
Ngay từ những chương đầu tiên của Kinh Thánh, Chúa đã cho thấy con người được dựng nên để sống trong mối tương giao với Ngài, vui hưởng sự hiện diện của Ngài và nhận biết Ngài cách gần gũi.
A-đam và Ê-va từng bước đi với Chúa trong vườn Ê-đen, nơi chính Ngài đã chuẩn bị cho họ. Họ được giao nhiệm vụ chăm sóc và phát triển công trình sáng tạo, để cả thế giới trở thành nơi danh Chúa được biết đến và con người vui hưởng Ngài (xem Sáng Thế Ký 1:28; 2:15–16). Khi ấy, mối tương giao giữa họ với Chúa thật tự nhiên và không có gì ngăn trở. Nhưng sau biến cố trong Sáng Thế Ký 3, mọi thứ đã thay đổi.
Kế hoạch lớn lao của Chúa dành cho dân Ngài và cho thế giới vẫn không thay đổi, nhưng con đường trở lại với sự hiện diện của Ngài giờ đây đầy khó khăn. Mối tương giao từng rất gần gũi với Chúa nay trở thành điều con người phải vật lộn để tìm kiếm. Thật ra, Kinh Thánh không nói rõ A-đam và Ê-va đã tiếp tục tương giao với Chúa ra sao sau khi bị đưa ra khỏi khu vườn và lối vào Ê-đen bị phong tỏa (Sáng Thế Ký 3:24). Sứ mạng được giao trong Sáng Thế Ký 1:28 vẫn còn đó, nhưng giờ đây họ phải thực hiện nó trong một thế giới đã bị đổ vỡ và không còn được kinh nghiệm sự hiện diện trực tiếp của Đấng Tạo Hóa như trước.
Và chính bối cảnh ấy đưa chúng ta đến với Sáng Thế Ký chương 4.
Lời cầu nguyện đầu tiên
Sau khi A-đam và Ê-va bị đuổi khỏi Ê-đen, câu chuyện nhanh chóng chuyển sang sự ra đời của Ca-in rồi A-bên. Lời tiên báo đầy ẩn ý trong Sáng Thế Ký 3:15 khiến người đọc bắt đầu trông đợi một người sẽ xuất hiện để đảo ngược hậu quả mà tội lỗi vừa gây ra.
Cả hai anh em đều dâng lễ vật lên cho Chúa, cho thấy họ vẫn ý thức về trách nhiệm của mình đối với Đấng Tạo Hóa. Nhưng những gì xảy ra sau đó cho thấy niềm hy vọng mà chúng ta đang trông đợi không nằm nơi hai anh em này. Dẫu vậy, điều đáng chú ý là Chúa vẫn tiếp tục phán dạy con người.
Tội lỗi nơi Ca-in ngày càng bộc lộ rõ hơn. Ông định cư trong một thành (Sáng Thế Ký 4:17), thay vì tiếp tục thực hiện mạng lệnh “làm cho đầy dẫy đất; hãy làm cho đất phục tùng”, rồi từ ông hình thành một dòng dõi ngày càng cậy vào sức riêng. Cao điểm là Lê-méc, người đã khoe khoang với những người vợ của mình rằng nếu ai làm tổn thương ông, ông sẽ báo thù gấp bội (Sáng Thế Ký 4:24).
Giữa lúc câu chuyện tưởng như chỉ còn bóng tối, Kinh Thánh lại ghi lại một chi tiết đầy hy vọng:
“A-đam lại ăn ở với vợ, bà sinh được một trai, đặt tên là Sết, vì bà nói: ‘Đức Chúa Trời đã cho tôi một đứa con khác thay cho A-bên đã bị Ca-in giết’. Sết cũng sinh được một trai, đặt tên là Ê-nót. Từ đó, người ta bắt đầu cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va.” (Sáng Thế Ký 4:25–26)
Thoạt đầu, Sáng Thế Ký 4:25 khiến chúng ta có lý do để hy vọng. Ca-in và A-bên không phải là những người con duy nhất của A-đam; vẫn còn một người con trai khác là Sết. Điều đó khiến người đọc mong đợi Sết sẽ trở thành một điểm sáng đối lập với Ca-in và dòng dõi của ông.
Thế nhưng Kinh Thánh lại cho chúng ta rất ít thông tin về Sết. Điều nổi bật nhất được ghi lại là ông sinh một con trai tên Ê-nót. Cũng vậy, Ê-nót gần như không được nhắc đến thêm ngoài việc tiếp nối dòng dõi.
Chính vì thế, điều xảy ra sau khi Ê-nót ra đời càng đáng chú ý hơn: “Từ đó, người ta bắt đầu cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va.” Dường như đây là lần đầu tiên Kinh Thánh ghi lại việc con người kêu cầu danh Chúa.
Tại sao lại cầu nguyện vào lúc này?
Cụm từ “từ đó” (hay “vào thời đó”) trong năm sách đầu tiên của Kinh Thánh thường xuất hiện trước những sự kiện quan trọng (chẳng hạn Sáng Thế Ký 12:6; 38:1; Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:9). Ở đây, việc con người bắt đầu “cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va” cho thấy một điều đáng chú ý đang xảy ra. Nhưng câu hỏi là: Vì sao lại đúng vào lúc này?
Sết ra đời, nhưng Kinh Thánh không kể nhiều về ông. Sau đó Ê-nót được sinh ra, và sự ra đời của ông cũng không có vẻ gì đặc biệt. Vậy điều gì đã khiến con người bắt đầu tìm kiếm Chúa theo cách này?
Có thể đây chỉ đơn giản là một chi tiết đánh dấu thời điểm. Tuy nhiên, trong những chương đầu của Sáng Thế Ký, các chi tiết thường được đặt vào câu chuyện với một chủ đích rõ ràng. Vì thế, có lẽ việc con người bắt đầu “cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va” là một phản ứng trước một thực tế ngày càng rõ ràng: Ca-in và A-bên đã xuất hiện, rồi đến Sết và Ê-nót, nhưng Đấng được hứa sẽ giày đạp đầu con rắn trong Sáng Thế Ký 3:15 vẫn chưa xuất hiện.
Và thế là sự chờ đợi bắt đầu – cùng với lời kêu cầu xin Chúa hành động.
Chúng ta cầu xin điều Ngài đã hứa
Đây là lần đầu tiên sau khi tội lỗi bước vào thế gian, Kinh Thánh ghi lại việc con người cầu khẩn danh Chúa. Và lời cầu nguyện ấy dường như là một tiếng kêu xin Chúa hành động để làm thành những gì Ngài đã hứa.
Trong tác phẩm “Thể Chế Giáo Hội Cơ Đốc” (Institutes), John Calvin viết: “Giao ước Tin Lành sinh ra đức tin thế nào, thì qua đức tin, lòng chúng ta cũng được rèn luyện để kêu cầu danh Đức Chúa Trời thế ấy” (III XX.21). Tôi nghĩ đó chính là điều đang diễn ra trong Sáng Thế Ký chương 4. Lời hứa trong Sáng Thế Ký 3:15 đã đem đến niềm hy vọng, và chính niềm hy vọng ấy thôi thúc dân Chúa kêu cầu Ngài hành động. Tin Lành khơi dậy lời cầu nguyện.
Khi nhìn vào những lời cầu nguyện xuyên suốt Kinh Thánh, chúng ta sẽ nhận ra một điều thường xuyên xuất hiện: dân Chúa cầu xin Ngài hành động để làm thành những lời Ngài đã hứa và tiếp tục thực hiện kế hoạch cứu chuộc trong thế giới này. Dĩ nhiên, điều đó không có nghĩa mối tương giao của chúng ta với Chúa chỉ xoay quanh một điều duy nhất. Kinh Thánh mời gọi chúng ta đến với Ngài bằng nhiều cách khác nhau, như ngợi khen, ăn năn, cầu thay, than khóc và tạ ơn.
Tuy nhiên, khi nói riêng về sự cầu nguyện, Kinh Thánh dường như đặt trọng tâm rõ ràng hơn chúng ta thường nghĩ. Cầu nguyện là một phần trong mối tương giao với Chúa, nhưng rất nhiều lần, cầu nguyện đơn giản là cầu xin Ngài thực hiện điều Ngài đã hứa.
Cho đến khi lời cầu nguyện không còn cần thiết nữa
Nhận ra điều này từ Sáng Thế Ký 4:25–26 giúp chúng ta gỡ bỏ nhiều bối rối và mặc cảm thường có về sự cầu nguyện. Cầu nguyện bắt đầu từ việc cầu xin Chúa thực hiện công việc cứu chuộc của Ngài. Có lẽ đó cũng là lý do Chúa Jêsus dạy chúng ta cầu nguyện cách chân thành và tập trung vào Nước Trời (Ma-thi-ơ 6:5–14). Cầu nguyện trước hết không phải là cố tạo ra một cảm giác gần gũi với Chúa, càng không phải là tìm cách gây sức ép để Ngài làm theo ý mình, nhưng là cầu xin Ngài thực hiện những điều Ngài đã hứa (xem Lu-ca 11:5–13).
Chúng ta rất dễ lướt qua Sáng Thế Ký 4:25–26 mà không nhận ra ý nghĩa sâu sắc của phân đoạn này. Nhưng ở đó, chúng ta thấy một hình ảnh rất đẹp, rằng những con người sống trong một thế giới đã bị tội lỗi làm tổn thương vẫn có thể đến gần và tương giao với Chúa, Đấng yêu thương họ. Chúng ta tiếp tục cầu nguyện, cầu xin Ngài làm thành những điều Ngài đã hứa, cho đến ngày lời cầu nguyện không còn cần thiết nữa, bởi muôn vật đã được đổi mới và mọi lời hứa của Ngài đều được ứng nghiệm trọn vẹn.
Còn cho đến ngày ấy, chúng ta vẫn tiếp tục cầu nguyện như những người sống trong thời Sết và Ê-nót: cầu xin Chúa hành động vì ích lợi của dân Ngài và vì sự vinh hiển của danh Ngài.
Bài: Gary Millar; dịch: Esther Võ
Leave a Reply