Oneway.vn – Trầm cảm và lo âu sau sinh không phải là kết thúc câu chuyện của bạn.
Khi đưa đứa con thứ năm từ bệnh viện về nhà, tôi chưa từng nghĩ rằng trầm cảm sau sinh có thể đẩy mình đến những suy nghĩ đáng sợ như viết thư tuyệt mệnh hay tự kết thúc cuộc đời. Chồng tôi cũng chưa bao giờ tưởng tượng rằng một ngày nào đó anh có thể phải một mình nuôi năm đứa con. May mắn thay, câu chuyện của gia đình tôi đã không kết thúc theo cách ấy, bởi tôi đã kịp thời tìm được sự giúp đỡ.
Nhưng không phải người mẹ nào cũng có cơ hội đó.
Gia đình Allison Goldstein chỉ biết cô đã âm thầm chiến đấu với chứng trầm cảm sau sinh vào ngày cô đưa con gái bốn tháng tuổi đến nhà trẻ, sau đó lái xe đến một con đường đất và tự kết thúc cuộc đời mình.
Emily Dyches, cũng là một người mẹ có năm con, đã trải qua một cơn hoảng loạn do lo âu sau sinh. Trong cơn hoảng loạn ấy, cô nhảy khỏi xe của cha mình, lao vào dòng xe đang chạy và qua đời.
Charlene Ventanilla lại mắc rối loạn tâm thần sau sinh, một tình trạng nghiêm trọng có thể gây ảo giác và khiến người bệnh mất kết nối với thực tế. Căn bệnh đã dẫn đến bi kịch khi cả cô và đứa con mới tám tuần tuổi đều tử vong.
Giờ đây, những gia đình đang đau buồn của họ cố gắng nâng cao nhận thức, giúp mọi người hiểu và nhận biết sự nguy hiểm của trầm cảm sau sinh trước khi quá muộn.
Tôi vẫn nhớ ngày bác sĩ sản khoa hỏi tôi cảm thấy thế nào sau khi sinh đứa con thứ tư. Tôi bật khóc và thú nhận rằng phần lớn thời gian trong ngày, vì quá lo âu, tôi chỉ muốn trốn vào trong tủ quần áo.
Bác sĩ đã lắng nghe, nghiêm túc nhìn nhận tình trạng của tôi và lập kế hoạch can thiệp ngay trước khi tôi rời phòng khám hôm đó.
Sau khi sinh đứa con thứ năm, tôi bắt đầu trải qua những cơn hoảng loạn thực sự. Sự lo âu khiến tôi trở nên cực kỳ dễ cáu gắt và nóng nảy. Thung lũng tối tăm ấy gây đau đớn về thể chất và đáng sợ hơn bất kỳ điều gì tôi từng trải qua.
Đừng nói đến chuyện tận hưởng gia đình hay cuộc sống, tôi cảm thấy mình chỉ còn là một cái vỏ rỗng.
Tôi biết mình không còn là chính mình. Nhưng dù cầu nguyện nhiều đến đâu, đọc Kinh Thánh nhiều đến đâu hay cố gắng để khá hơn thế nào, tôi vẫn không thể tự mình thoát khỏi tình trạng ấy.
Trầm cảm sau sinh: Thể chất và tâm linh
Trầm cảm sau sinh là một trong những biến chứng phổ biến của việc sinh con. Theo CDC, cứ tám phụ nữ thì có một người gặp phải tình trạng này.
Trầm cảm sau sinh khác với trạng thái buồn bã sau sinh thường được gọi là “baby blues”, vốn ảnh hưởng đến khoảng 80% các bà mẹ, bởi PPD kéo dài hơn và nghiêm trọng hơn.
Viện Sức khỏe Tâm thần Quốc gia Hoa Kỳ mô tả trầm cảm sau sinh là “một rối loạn tâm trạng có thể ảnh hưởng đến phụ nữ sau khi sinh con”. Những người mẹ mắc trầm cảm sau sinh có thể trải qua cảm giác buồn bã, lo âu và kiệt sức ở mức độ nghiêm trọng đến mức gặp khó khăn trong việc chăm sóc bản thân hoặc người khác.
Mặc dù khá phổ biến, PPD thường không được chẩn đoán.
Theo Tổ chức Y tế thế giới, có từ 10% đến 20% số phụ nữ trên toàn thế giới mắc bệnh trầm cảm sau sinh. Còn ở Việt Nam, tỉ lệ này có thể lên tới 33%. Cứ 10 phụ nữ sau sinh thì 3 người có nguy cơ mắc phải.
Vì triệu chứng của mỗi người mẹ không giống nhau nên các dấu hiệu cảnh báo rất dễ bị bỏ qua hoặc xem nhẹ. Một nguyên nhân khiến nhiều trường hợp không được chẩn đoán có thể đến từ định kiến xã hội: người mẹ sợ mình bị xem là một “người mẹ không hạnh phúc”.
Đối với những người mẹ Cơ Đốc, việc tìm kiếm sự giúp đỡ còn có thể gặp thêm một rào cản.
Với những người yêu Chúa Jêsus và muốn bày tỏ vinh hiển Danh Ngài, thật khó để thừa nhận rằng mình đang cảm thấy quá sức bởi chính những đứa con Đức Chúa Trời ban cho.
Khi những người mẹ mới sinh nghe trong Hội Thánh những lời như “Đừng sợ”, “Đừng để mình bị quá tải” hay “Hãy tin cậy Chúa”, họ rất dễ lo rằng việc thừa nhận những khó khăn của mình sẽ bị xem là phạm tội, thiếu đức tin hoặc không biết ơn những gì Đức Chúa Trời đã ban.
Ngay trong Hội Thánh, những phụ nữ đang chịu đựng PPD đôi khi có thể nhận được lời sửa trách thay vì ân điển, sự phán xét thay vì hy vọng. Họ sợ rằng việc tìm kiếm sự giúp đỡ sẽ khiến người khác nghi ngờ lòng tin cậy Chúa của mình hoặc khiến họ bị xem là thiếu trưởng thành thuộc linh.
Bước ra khỏi thung lũng
Hy vọng nơi Đấng Christ đem đến sức mạnh đủ dùng trong những lúc yếu đuối. Tuy nhiên, chúng ta đang sống trong một thế giới đã sa ngã, trong những thân thể hữu hạn và phải đối diện với vô số vấn đề về thể chất.
Vì vậy, chúng ta cần thận trọng với việc “thuộc linh hóa” quá mức những thực tế sinh lý liên quan đến trầm cảm hoặc lo âu.
Làm thế nào chúng ta có thể đem đến hy vọng và sự giúp đỡ mà những phụ nữ mắc PPD đang cần? Từ trải nghiệm của chính mình, tôi nhận thấy ba nguyên tắc sau đặc biệt hữu ích.
1. Đừng hoàn toàn tin vào cảm xúc của mình
Giê-rê-mi 17:9 cảnh báo rằng lòng người là dối trá hơn mọi vật.
Thiếu ngủ và sự thay đổi hormone thường khiến cảm xúc của những người mẹ sau sinh trở nên vô cùng thất thường. Chúng ta có thể khóc, cười, yêu thương rồi tức giận, đôi khi tất cả xảy ra gần như cùng một lúc đến mức chính mình cũng không biết khi nào những gì đang trải qua đã vượt khỏi giới hạn “bình thường” và khi nào mình thực sự cần được giúp đỡ.
Vậy làm thế nào để nhận biết khi nào những suy nghĩ và cảm xúc đã vượt từ “những lo lắng bình thường của một người mới làm mẹ” sang mức “cần được giúp đỡ ngay”?
Hãy chủ động để một người khác bước vào nỗi đau của mình.
Dù bạn cho rằng tình trạng của mình vẫn “bình thường” hay đã “cần can thiệp”, hãy nhớ rằng trong những ngày đầu chăm con với đầu óc mệt mỏi và thiếu ngủ, bạn có thể không nhìn rõ tình trạng của chính mình.
Đừng che giấu cảm xúc hoặc hành động theo chúng mà không tìm kiếm sự tư vấn. Hãy tìm một người hiểu bạn đủ rõ để nhận ra khi có điều gì đó bất ổn. Cho phép họ lên tiếng và sẵn sàng tin tưởng khi họ đưa ra lời khuyên.
2. Áp dụng Phúc Âm vào trầm cảm sau sinh
Chúa Jêsus hiểu những giới hạn của con người và sự lệ thuộc vào Đức Chúa Cha trong những lúc yếu đuối.
Ngài hoàn toàn là Đức Chúa Trời và hoàn toàn là con người. Đấng Christ đã đến trong thân xác để sống giữa những giới hạn của con người. Ngài biết sự cám dỗ của kẻ thù, biết cảm giác khi thân thể bị đẩy đến giới hạn và biết nỗi khát khao được giải thoát khỏi đau đớn.
Qua sự giáng sinh của Ngài và sự đau đớn khủng khiếp trên thập tự giá, Đức Chúa Trời có thể cứu chuộc ngay cả những câu chuyện đau thương nhất của chúng ta.
Khi rơi xuống những thời điểm thấp nhất, khi bắt đầu nghi ngờ đức tin của mình hoặc tự hỏi liệu Đức Chúa Trời có muốn giải cứu mình khỏi nỗi đau của PPD hay không, chúng ta cần nhớ đến Phúc Âm: tin mừng rằng Chúa Jêsus cứu chúng ta.
Chúng ta hoàn toàn phụ thuộc vào Chúa Jêsus cho sự cứu rỗi của mình. Địa vị của chúng ta trước Đức Chúa Trời và sự tiếp nhận của Ngài dành cho chúng ta không dựa trên khả năng làm một người mẹ tốt, khả năng tin cậy Chúa đủ nhiều để tự mình vượt qua PPD, hay cảm xúc thay đổi từng giờ trong những ngày hồi phục mệt mỏi và thiếu ngủ.
Chúng ta nhận món quà của sự tha thứ tội lỗi và sự sống đời đời bởi ân điển, qua đức tin.
Khi thừa nhận mình cần Chúa Jêsus, tin rằng Ngài là Con Đức Chúa Trời đã chết vì tội lỗi chúng ta và xưng nhận đức tin nơi Ngài, chúng ta được đổi mới.
PPD không thể phân rẽ chúng ta khỏi Đức Chúa Trời.
Phao-lô khích lệ những người tin Chúa bằng lời bảo đảm:
“Vậy bây giờ, những ai ở trong Đấng Christ Jêsus sẽ không bị kết tội nữa.” (Rô-ma 8:1)
Bởi Đấng Christ đã chịu đau đớn và chết thay cho bạn, bạn được giải thoát khỏi sự xấu hổ vì chứng trầm cảm sau sinh.
3. Hãy tìm kiếm sự giúp đỡ
Nếu bạn cảm thấy mình không còn khả năng kiểm soát những suy nghĩ, cảm xúc hoặc hành vi bằng sự hỗ trợ thông thường của gia đình và bạn bè; hoặc nếu bạn hay một người mà bạn tin tưởng cho rằng bạn có thể đang mắc trầm cảm sau sinh, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ từ bác sĩ có chuyên môn.
Ân điển của Đức Chúa Trời đến với chúng ta dưới nhiều hình thức. Đôi khi, sự giúp đỡ ấy đến qua tư vấn chuyên môn, thuốc men hoặc những thay đổi trong lối sống.
Việc cân bằng hormone và các chất hóa học trong não, đồng thời kiểm soát mức độ căng thẳng, là vấn đề phức tạp. Một đội ngũ chuyên môn y tế có thể giúp bạn dần trở lại trạng thái bình thường.
“Tấm lòng tan vỡ là tấm lòng được chữa lành.”
Trầm cảm và lo âu sau sinh đã tạo nên một số giai đoạn khó khăn nhất trong cuộc đời tôi, những thời điểm tôi xuống đến tận đáy.
Mỗi ngày, tôi cảm tạ Chúa vì câu chuyện của mình đã không kết thúc như Allison, Emily hay Charlene. Tôi vô cùng biết ơn vì mình đã tìm được sự giúp đỡ và chữa lành.
Qua từng ngày, các triệu chứng PPD của tôi dần giảm bớt và phai đi. Cuộc sống trở nên dễ chịu và đáng tận hưởng hơn. Tôi cảm thấy mình ngày càng trở lại là chính mình.
Có một lời cầu nguyện tôi luôn được nhắc nhớ: “Tấm lòng tan vỡ là tấm lòng được chữa lành.”
Qua gia đình, bạn bè và sự can thiệp y tế, Đức Chúa Trời đã thực hiện công việc chữa lành tốt lành trên cả thân thể lẫn tâm hồn tôi. Đối với những người vẫn đang chờ đợi sự giải cứu của Chúa khỏi thung lũng trầm cảm sau sinh, hãy tin cậy Ngài và giữ lấy hy vọng.
Hãy nói như tác giả Thi Thiên: “Hỡi linh hồn ta, vì sao ngươi sờn ngã Và bồn chồn trong mình ta? Hãy hi vọng nơi Đức Chúa Trời; Ta sẽ còn ca ngợi Ngài nữa, Vì nhờ gặp mặt Ngài mà ta được giải cứu.” (Thi Thiên 42:5)
Trầm cảm và lo âu sau sinh không phải là kết thúc câu chuyện của bạn.
Bài: Lindsey Carlson; biên tập: Sarah Doan
(Nguồn: christianitytoday.com)
Leave a Reply